Zondag 1 maart om 21u00
Bekijk aflevering 1 door te klikken op de foto van Steven en pdw.

Steven Vromman was een gewone man met een gewoon leven uit een gewone buurt in Gent. Tot hij het gekreun van de doodzieke planeet niet meer kon horen, en besliste om in actie te komen. De nieuwe milieuheld werd geboren, en zijn plan is simpel: de wereld redden in dertig stappen. Patrick De Witte, journalist en cynicus, speelt het spel mee. Streng maar rechtvaardig bekijkt en beoordeelt hij elke move die Steven maakt.
Steven geeft zichzelf zes maanden de tijd om Low Impact Man te worden. Less is more wordt zijn motto. Hij dumpt zijn overbodige elektrische toestellen, draait zijn gas- en waterkraan dicht, en eet geen chocolade meer. Weg ermee, letterlijk, want hij vertrekt naar Zweden voor een ecologisch avontuur. Want Low Impact staat voor ook voor High Geluk.

! Volg het experiment van de Low Impact Man  op zijn blog.

Foto © VRT – Phile Deprez

Zondag 1 maart om 21u00
Bekijk aflevering 2 door te klikken op de foto van Steven en pdw.

Om een Low Impact Man te worden, met een bescheiden voetafdruk van 1,6 hectaren, heeft Steven Vromman een aantal ingebakken gewoontes moeten afzweren. Een warme douche hoeft niet, met een teiltje regenwater kan je je ook wassen. Ook zijn eetpatroon wordt afgeslankt. Vlees en vis vliegen eruit, maar dat gaat nog niet ver genoeg. Ook melk en kaas worden geschrapt, tot alleen een bord ‘raw food’ overblijft. Maar kan je met een dieet van wortelen en noten een behoorlijke sportprestatie leveren? Steven loopt de marathon van Brussel en de dokters vinden dat geen goed idee.

Volg het experiment van de Low Impact Man op zijn blog

Foto © VRT – Phile Deprez

Zondag 1 maart om 21u00
Bekijk aflevering 3 door te klikken op de foto van Steven en pdw.

Voor Steven Vromman nadert het einde van zijn ecologische trip. Low Impact Man worden en de wereld redden in dertig stappen, dat was het ambitieuze plan. Ondanks de nodige tegenslagen lijkt hij in zijn opzet te slagen. Maar het moeilijkste komt nog. Hij gaat zijn energieverslindende huis te lijf met wijnkurken en gordijnen, en levert intussen een verbale veldslag met de consumerende medemens, en zijn High Impact tegenpool. Maar de nachten worden langer en kouder, en de keuze tussen verkleumde kinderen en de beoogde voetafdruk van 1,6 hectaren wordt alsmaar moeilijker.

! Volg het experiment van de Low Impact Man op zijn blog

Foto © VRT – Phile Deprez

De Low Impact Man: het programma

In de driedelige documentaire Low Impact Man volgt Canvas Steven Vromman in zijn missie om een ‘low impact man’ te worden: een man met een ecologische voetafdruk van 1.6 hectaren. Dat is precies waar de gemiddelde wereldburger recht op heeft, maar minder dan een derde van wat de gemiddelde Belg momenteel gebruikt. Patrick De Witte presenteert en geeft op zijn eigenzinnige manier wat kritisch ‘tegengas’.

Ecologie is hip. Duurzaamheid is de slagzin van designers. Mode-ontwerpers swingen met bio-afbreekbare collecties, en zowat elk glossy tijdschrift heeft zijn groene editie. Geweldig toch?

Maar kan het de wereld redden? Als we de nieuwsberichten mogen geloven gaat die er nog sneller aan dan gevreesd. Hittegolven, overstromingen, hevige stormen en massaal veel ozon, dát staat ons te wachten. En daar is ook de eco-collectie van Fair Trade niet tegen opgewassen.

Boven onze hoofden discussiëren massa’s believers en nog een paar koppige non-believers over de schuld van de mensheid aan de teloorgang van de planeet. Steven Vromman zit niet op het resultaat van die discussie te wachten. Hij wil iets doén, omdat er een begin is aan alles. Steven is niet bepaald hip, hij is wel groen, en het zelfverklaarde proefkonijn in zijn eigen ecologische experiment. Hij wil de wereld redden in Dertig Stappen. Elke stap verlaagt zijn impact op de planeet. Tot hij een ecologische voetafdruk van 1,6 hectare overhoudt, dat is de oppervlakte waar iedere aardbewoner recht op heeft. De gemiddelde Belg zit aan 5,1, een Amerikaan gebruikt zelfs het dubbele.

Journalist Patrick De Witte presenteert het programma. Hij is niet bepaald groen, maar wél kritisch. Ook Patrick zit niet op de ondergang van de wereld te wachten, maar hem lijkt de strijd van één kleine man tegen duizend vervuilende Chinese stinkfabrieken weinig zinvol. Steven heeft zichzelf zes maanden de tijd gegeven om Low Impact Man te worden. Zes maanden om de dertig stappen op het speelbord van zijn eco-avontuur te zetten. Patrick volgt hem op de voet, met stijgende interesse en een kritische blik.

Het lijkt allemaal simpel. Op 1 mei 2008 begint Steven aan zijn experiment. Steven draait de gaskraan langzaamaan dicht, hij halveert zijn water- en elektriciteitsverbruik en koopt een half jaar lang niets nieuws. En toch beweert hij nog een comfortabel leven te kunnen leiden. Maar hoe comfortabel is het écht om je elke dag met een teiltje koud water te wassen, rauwkost uit eigen streek te knabbelen, of in het halfdonker zwetend op een energiefiets te zitten te jakkeren om je computer aan de praat te krijgen. Een prentje zonder glossy franje. En bovenal, zijn al die extreme inspanningen genoeg om aan het einde van de rit zijn doelstellingen te halen?

Vanaf dinsdag 9 december om 21.10 u. op Canvas (herhaling telkens op vrijdag om 23.25 u.). De drie afleveringen worden ook nog eens na elkaar uitgezonden op Canvas+, op zondag 4 januari 2009 om 21.05 u.

De Low Impact Man: het experiment 

Foto © VRT – Phile Deprez

Steven Vromman is 47 jaar en klaar voor een nieuwe uitdaging in zijn leven. Op 1 mei 2008 stopte hij voor 6 maanden met werken en begon hij aan een ecologisch experiment.

Steven wil in 6 maanden tijd zijn ecologische voetafdruk verlagen tot 1,6 hectare. Ter vergelijking: de gemiddelde Belg heeft een voetafdruk van 5,1 ha en als iedereen zou leven als de Belgen hebben we niet 1 maar 3,5 planeten nodig.

In Low impact man volgen we van zeer dichtbij de zoektocht van Steven en zijn 2 kinderen naar een duurzamer leven. Indien iedereen Steven zou volgen, stopt de opwarming van de aarde en blijft deze planeet leefbaar voor iedereen.

Steven wil onderzoeken of het mogelijk is om comfortabel te leven met een voetafdruk van 1,6 hectare of een CO2 uitstoot van 0,8 ton /jaar (het niveau om opwarming van de aarde te stoppen).

Daarom stelt hij zichzelf de volgende doelstellingen:

ECOLOGISCH

- leven met maximum 1 kWh per dag
- autonoom worden voor elektriciteitsproductie
- halveren gasverbruik (voor verwarming en warm water)
- ander systemen voor warm water uitproberen
- max. 1 kg restafval per maand
- max. 1 zak PMD per jaar
- 6 maanden niks nieuw kopen (alles tweedehands dus, behalve de tandenborstel)
- waterverbruik halveren
- alle verplaatsingen met fiets en openbaar vervoer
- op reis met de kinderen met een beperkt budget en duurzame transportmiddelen

ECONOMISCH

- goed leven met een budget van ongeveer 1200 euro/per maand (= -40%)
- uitzoeken hoeveel ik echt nodig heb om goed te leven
- ethisch beleggen van wat ik heb

SOCIAAL

- betrekken van de buurt bij activiteiten.
- kwaliteit van relaties met kinderen, vrienden, familie, kennissen opwaarderen.
- geen negatieve impact op mensen in het Zuiden
- geen druk op toekomstige generaties leggen

! Volg het experiment van de Low Impact Man op zijn blog

De Low Impact Man: het boek 

Steven Vromman heeft ook een boek geschreven:
LowImpact Man.  Praktische tips voor een ecologisch leven van wieg tot graf.  

In 19 hoofdstukken, van de geboorte tot het sterven, leidt hij je door een ecologisch leven. De praktische tips zijn haalbaar en bijzonder nuttig.  
En natuurlijk is het een klimaatneutraal boek.

Het boek is uitgegeven bij Van Halewyjck, en kost 17,5 euro.
Je vindt het in alle boekhandels, of je kunt het bestellen via de VRT webshop.

Hier vind je meer info over het boek

Ook vervoer heeft een niet te onderschatten aandeel in het energieverbruik van huishoudens, namelijk 20%. Er zijn verschillende mogelijkheden om de impact van onze dagelijkse verplaatsingen te beperken:

•  Maak zoveel mogelijk gebruik van het openbaar vervoer: trein, tram en bus
•  Bekijk de mogelijkheden van gedeeld autogebruik (zeker voor een tweede auto)
• Carpool als dat mogelijk is
• Gebruik vaker de fiets
• Kies een brandstofzuinige auto, die bovendien een lage CO2-uitstoot heeft
• Pas een zuinige rijstijl toe (www.ikbenrob.be)
• Onderhoud je auto goed

Een energiezuinige woning bepaalt grotendeels uw energiefactuur, maar gewoonten veranderen kunnen dikwijls nog heel wat extra bijdragen:

• Zet de thermostaat een graadje lager
• Doof de lichten in ongebruikte kamers
• Laat sluipverbruikers (zoals de koffiezet, modem, printer, TV en andere elektrotoestellen) niet stiekem uw energiefactuur de hoogte in jagen
• Neem vaker een korte douche in plaats van een bad
• Zet voor het slapengaan of vertrekken de thermostaat lager
• Was volle vaat- en wasmachines op een ecoprogramma en lage temperatuur
• Zet tijdens het koken het deksel op de pot
• Gebruik pannen die niet groter zijn dan nodig

In Vlaanderen zit het gebruik van groene energie zoals zonne-energie, windenergie en biomassa in de lift. In een woning worden vooral zonne-energie (fotovoltaïsche zonnepanelen en de zonneboiler) en de warmtepomp meer en meer gebruikt.

Zonnepanelen

Met fotovoltaïsche zonnepanelen kunt u op een milieuvriendelijke manier zelf elektriciteit produceren met de zon. Fotovoltaïsche panelen zijn momenteel nog wel duur. Investeer eerst in een degelijke isolatie van de woning en een verwarmingsinstallatie met een hoog rendement, en pas dan in fotovoltaïsche zonnepanelen.

Zonneboiler

Met een zonneboiler kunt u op een eenvoudige, milieuvriendelijke manier een groot deel van het warm water aanmaken door gebruik te maken van gratis zonnewarmte. Om de zonnestraling op te vangen, wordt op het dak van de woning een zwarte plaat, de zonnecollector, gemonteerd. De zonnecollector bevat een vloeistof die door het zonlicht wordt verwarmd. Die vloeistof geeft haar warmte af aan het koude leidingwater in de boiler. ’s Zomers verwarmt de zonneboiler voldoende water op tot comforttemperatuur. In de winter is naverwarming door de gewone warmwaterinstallatie noodzakelijk. Een zonneboiler neemt op jaarbasis ongeveer de helft van de warmwaterproductie voor zijn rekening.

Warmtepomp

Een milieuvriendelijk alternatief voor de klassieke verwarmingsinstallatie is een warmtepomp. Een warmtepomp werkt ongeveer op dezelfde manier als een koelkast, maar in de omgekeerde richting. Een warmtepomp onttrekt warmte aan lucht, aarde of water. Die warmte wordt vervolgens op een hogere temperatuur gepompt en via de centraleverwarmingsinstallatie in de woning gebracht. Hooguit een vierde van de geleverde warmte wordt geproduceerd met elektriciteit om de compressor aan te drijven. Drie vierde van de warmte komt uit de natuur en is dus gratis.

Houtpelletketel

Een andere groene energietoepassing is de houtpelletketel. Dit type ketel gebruikt kleine staafjes samengeperst houtresten (houtpellets) als brandstof. De verbranding gebeurt zeer efficiënt.

Groene stroom

Schakel over naar groene stroom. Dat is een gemakkelijke stap, goed voor het milieu en meestal ook zuinig voor je portemonnee.

Groene stroom is duurzaam: afkomstig van bijvoorbeeld windenergie, zonne-energie, waterkracht of biomassa. Maar de meeste mensen hebben een standaardelektriciteitscontract voor grijze stroom. Om die te produceren komt veel CO2 vrij: niet zo goed voor het milieu dus.

Overstappen naar groene stroom is gemakkelijk: u kunt bij elke electriciteitsleverancier overstappen naar een groen contract. Dan kan zelfs goedkoper zijn.

!Doe de test
Kijk op de site van de vreg welke leverancier voor u de goedkoopste groene stroom levert.

Meer info over groene energie is geen sciencefiction op energiesparen

Eens de grote energieverbruikers onder controle zijn, komt de verlichting aan de beurt.

Kies voor spaarlampen op plaatsen waar ze gemiddeld meer dan 45 minuten per dag branden. U kunt er uw energiegebruik voor verlichting mee halveren. Een spaarlamp kost meer dan een gloeilamp maar dat verschil verdient zichzelf op minder dan één jaar terug. En over de ganse levensduur gemiddeld zelfs 10 keer. Spaarlampen zijn lang niet meer de lelijke eendjes van vroeger. De nieuwste generaties bestaan in vele modellen en warmere kleuren. Ze zijn niet alleen geschikt voor algemene verlichting en buitenverlichting, maar bijvoorbeeld ook voor decoratieve verlichting en sfeerverlichting. En er bestaan zelfs dimversies.

Ook ledverlichting kan een goeie oplossing zijn, zeker als het gaat over sfeerverlichting en kerstverlichting.  Ledlampen bestaan in veel kleuren. Ze zijn nog redelijk duur, maar verbruiken bijzonder weinig.

Oude, maar ook nieuwe toestellen zijn vaak grote energieverspillers. Laten we duidelijk zijn: wij raden niet aan meteen om alle elektrische toestellen overboord te gooien. Het is wel de moeite om energievriendelijke versies te overwegen als je vermoed dat een toestel energie vreet en zeker als het toestel vervangen moet worden.
Test het verbruik van je toestellen met een energiemeter. Je kunt er eentje uitlenen bij je netbeheerder of bij de gemeentelijke milieudienst.

! Energiezuinige toestellen herkent u aan het energielabel:

Wasmachines: kies het AAA-label

Gaat de was na het wassen in de droogkast? Kies dan een wasmachine met hoog toerental. De was kan beter uitgelekt de droger in, dat bespaart energie. Kan je het toerental zelf regelen, dan kan je inspelen op het soort wasgoed en het weer. Het energieverbruik neemt toe met het ingestelde toerental. Voor kleine huishoudens kan een kleine wasmachine (tot 3 kg wasgoed) een handige en energiezuinige oplossing zijn.

Misschien komt u in aanmerking voor een kortingbon

Droogkasten

Droogkasten staan bovenaan de lijst van elektriciteitsverslindende huishoudapparaten. De waslijn of het wasrek is een veel beter alternatief. Als je niet zonder droogkast kan, gebruik het dan zo weinig mogelijk.
Droogkasten met afvoer zijn zuiniger dan condensatiedroogkasten. De modellen met een vochtsensor verbruiken minder dan de modellen met vooringestelde tijdsklok.

Koelkasten en diepvriezers: kies het A+ of A++

Een koelkast zonder ingebouwd vriesvak is veel zuiniger dan een combinatiemodel.
Heeft u een vriesfunctie nodig? Geef dan de voorkeur aan een een vrieskist dat is zuiniger dan een vrieskast.
Kies een model dat aansluit bij wat je nodig hebt, te groot verbruikt meer dan nodig.
Ontdooi de diepvriezer regelmatig. Een rijmlaag van 2 mm is al verantwoordelijk voor een meerverbruik van ongeveer 10%.
Zet koelkast en diepvriezer ver weg van elke warmtebron.

Misschien komt u in aanmerking voor een kortingbon

! Kijk ook eens op topten
Daar vind je de toptien van de meest energiezuinige toestellen en wagens.

Plant u een renovatie, dan is dit het ideale moment om het energieverbruik in uw woning grondig te laten doorlichten. Een energieaudit kan u op termijn duizenden euro’s besparen aan energiekosten. In de eerste plaats moet worden uitgezocht waar de grote energievreters zich bevinden. Zodra die bekend zijn, kunt u op zoek gaan naar oplossingen om het energieverbruik terug te schroeven. Een energieaudit helpt u bij dat proces. U krijgt antwoord op de vragen waar, hoeveel en op welke manier in uw woning energie kan worden bespaard.

Tijdens een energieaudit wordt onderzoek verricht naar het verwarmingssysteem, de isolatie van de woning, het gebruik van zonne-energie, zomercomfort, ventilatie. Kortom, de volledige energiehuishouding van uw woning wordt doorgelicht.

Meer info op energiesparen